Vaste lasten verlagen: abonnementen, energie en meer
Vaste lasten zijn volgens het Nibud uitgaven die elke maand terugkomen, zoals huur, energie en water, verzekeringen en abonnementen. Het Nibud raadt aan abonnementen jaarlijks na te lopen en te kijken of u niet dubbel verzekerd bent; volgens de ACM is de opzegtermijn van bijna alle abonnementen na de vaste looptijd maximaal 1 maand. Een gemiddeld huishouden is volgens het Nibud ongeveer € 139 per maand kwijt aan gas (prijspeil juni 2026).
Wat zijn vaste lasten?
Voorbeelden van vaste lasten volgens de Nibud-jaarbegroting: huur of hypotheek, energie en water, gemeentelijke heffingen, verzekeringen, kinderopvang, telefoon en internet, abonnementen.
Volgens het Nibud geeft een kasboek of huishoudboekje inzicht in uw uitgaven en helpt het bij het maken van een begroting.
Gemiddelde kosten van gas, stroom en water in 2026
Gemiddelde gaskosten per maand volgens het Nibud (2026):
| Woningtype | Verbruik (m³) | Kosten per maand |
|---|---|---|
| Flat | 770 | € 114 |
| Tussenwoning | 1.030 | € 142 |
| Hoekwoning | 1.200 | € 161 |
| 2-onder-1-kap | 1.360 | € 178 |
| Vrijstaand | 1.790 | € 225 |
| Gemiddeld alle woningen | 1.000 | € 139 |
Basis: gastarief € 1,31 per m³ en vastrecht € 30,05 per maand, inclusief 21% btw, afgerond, prijspeil juni 2026, voor woningen met cv-ketel en zonder zonnepanelen.
Gemiddelde stroomkosten per maand (2026): 1 persoon (1.600 kWh) € 29,50; 2 personen € 46,50; 3 personen € 58,00; 4 personen € 69,50; 5 of meer € 77,00; gemiddeld 2.260 kWh € 43,50. Basis: € 0,25 per kWh, vastrecht € 48,85 per maand, belastingvermindering € 628,96, inclusief 21% btw, prijspeil juni 2026.
Gemiddelde waterkosten per maand: 1 persoon € 17,70; 2 personen € 21,85; 3 personen € 26,10; 4 personen € 32,25; 5 personen € 35,95. Basis: € 1,84 per m³ en vastrecht € 88 per jaar, inclusief 9% btw (berekening Nibud, januari 2026).
Besparen op energie en water
Besparen volgens het Nibud: de verwarming 1 graad lager bespaart ongeveer 6% op de energierekening voor verwarmen; 5 minuten douchen in plaats van gemiddeld 7,5 minuut bespaart een gemiddeld huishouden ongeveer € 80 per jaar; een waterbesparende douchekop ongeveer € 63 per jaar; de eco-stand van de wasmachine is ruim 30% zuiniger dan het gewone programma op 40 of 60 graden; ledlampen zijn tot 90% zuiniger dan een vergelijkbare gloeilamp. Sommige gemeenten bieden huishoudens met weinig geld gratis isolatiemateriaal.
Kosten per keer (prijspeil juni 2026): een douchebeurt van 7,5 minuten (55 liter warm water) € 0,52 met een gasketel; een bad (ongeveer 120 liter) € 1,06 met een gasketel.
Een vast energiecontract opzeggen
Volgens de ACM gelden voor het opzeggen van een vast energiecontract sinds 1 juni 2023 nieuwe regels. U betaalt alleen een opzegvergoeding als u een contract voor bepaalde tijd hebt, de looptijd nog niet voorbij is, en beide in uw contract staan; dat geldt ook bij verhuizen of samenwonen. De vergoeding is gelijk aan het verlies van de leverancier: u betaalt niets als energie duurder is geworden, en niets bij variabele of dynamische tarieven of als de looptijd voorbij is. Vraag volgens de ACM eerst uw huidige leverancier om de verwachte opzegvergoeding; een berekening blijft 2 maanden geldig, en de opzegvergoeding staat op de eindafrekening die u binnen 6 weken na de overstap krijgt. De opzegtermijn van elk energiecontract is maximaal 1 maand.
Abonnementen nalopen en opzeggen
Het Nibud raadt aan maandelijkse kosten van een abonnement om te rekenen naar een jaarbedrag, en om jaarlijks de administratie na te lopen op abonnementen die u niet meer gebruikt of dubbel hebt (via automatische incasso zijn ze makkelijk te vergeten). Vraag bij opzeggen om een bevestiging per e-mail of brief, en zet bij het afsluiten een herinnering, het liefst ruim 2 maanden voor het contract afloopt.
Volgens het Nibud wordt een telefoonabonnement met een toestel dat duurder is dan € 250 geregistreerd bij BKR; zo’n BKR-registratie kan invloed hebben op het afsluiten van een andere lening.
Volgens de ACM mag u na de vaste looptijd een verlengd abonnement altijd opzeggen; de opzegtermijn is wettelijk maximaal 1 maand, voor bijna alle abonnementen (dagblad, sportabonnement, energiecontract, onderhoudscontract cv-ketel). Uitzondering: een krant of tijdschrift dat minder dan 1 keer per maand verschijnt (maximaal 3 maanden). Staat er geen opzegtermijn in de voorwaarden, dan stopt het abonnement op de dag dat u opzegt.
Opzeggen kan volgens de ACM in elk geval schriftelijk (brief, webformulier, e-mail) of op dezelfde manier als u het contract sloot. De ACM waarschuwt voor opzegdiensten: bedrijven die geld vragen om namens u op te zeggen, soms wel 50 euro, terwijl zelf opzeggen gratis is. Vaste looptijd: maximaal 1 jaar voor abonnementen (telecom maximaal 2 jaar).
Verzekeringen controleren
Het Nibud noemt verplicht: een zorgverzekering, minimaal een WA-verzekering voor wie een auto, motor of scooter heeft, en een opstalverzekering voor wie een koopwoning met hypotheek heeft. Kinderen zijn tot 18 jaar gratis meeverzekerd op de zorgverzekering van hun ouders. Controleer volgens het Nibud of u niet dubbel of onnodig verzekerd bent. Bij schadeverzekeringen is de contracttermijn meestal 1 jaar; na de eerste verlenging is de opzegtermijn maximaal 1 maand.
Een collectieve aanvullende zorgverzekering via de werkgever mag volgens het Nibud maximaal 5% goedkoper zijn dan een vergelijkbare verzekering die u zelf afsluit. Een zorgverzekering kunt u volgens het Nibud maar 1 keer per jaar opzeggen of aanpassen, ook als u wilt overstappen naar een andere zorgverzekering.
Als het niet meer rondkomt
Veranderd inkomen of huishouden? Volgens het Nibud kunt u dan misschien recht hebben op een (hogere) toeslag of gemeentelijke regeling, bijvoorbeeld meer zorgtoeslag in 2026 bij een lager inkomen; met Bereken Je Recht ziet u voor welke landelijke en lokale regelingen u in aanmerking komt.
Lukt het niet meer: neem volgens het Nibud zo snel mogelijk contact op met de woningcorporatie, energieleverancier of zorgverzekeraar; vaak kunt u een betalingsregeling treffen. Vraag hulp bij de gemeente of bel het landelijke anonieme nummer voor geldzorgen 0800-8115. Een overzicht van uw inkomsten en uitgaven maakt u met de maandbegroting van het Nibud.
Veelgestelde vragen
Hoe lang is de opzegtermijn van een abonnement?
Volgens de ACM is de opzegtermijn na de vaste looptijd volgens de wet maximaal 1 maand, voor bijna alle abonnementen. Staat er geen opzegtermijn in de voorwaarden, dan stopt het abonnement op de dag dat u opzegt.
Betaal ik een boete als ik mijn vaste energiecontract opzeg?
Sinds 1 juni 2023 betaalt u alleen een opzegvergoeding als u een contract voor bepaalde tijd hebt, de looptijd nog niet voorbij is, en beide in uw contract staan. De vergoeding is gelijk aan het verlies van de leverancier: u betaalt niets als energie duurder is geworden, en niets bij variabele of dynamische tarieven of als de looptijd voorbij is.
Hoeveel kost gas gemiddeld per maand in 2026?
Volgens het Nibud (prijspeil juni 2026) betaalt een gemiddeld huishouden met 1.000 m³ gas ongeveer € 139 per maand. Een flat (770 m³) is ongeveer € 114 per maand; een vrijstaande woning (1.790 m³) ongeveer € 225 per maand.
Kan ik mijn zorgverzekering op elk moment opzeggen?
Volgens het Nibud kunt u een zorgverzekering maar 1 keer per jaar opzeggen of aanpassen.
Bronnen
Belangrijk: Dit artikel geeft algemene informatie en is geen persoonlijk financieel, fiscaal of juridisch advies. Controleer uw situatie bij de Belastingdienst, Dienst Toeslagen of een erkende adviseur.